Jak działa psi węch? Od zapachu do emocji

Zmysł węchu (zwany także zmysłem powonienia) odpowiada za odbieranie bodźców chemicznych, które znajdują się w otaczającym środowisku (powietrzu lub wodzie), w postaci lotnych związków organicznych (LZO). Człowiek należy do gatunków mikrosmatycznych, co oznacza, że węch ma dla niego znikome znaczenie, w przeciwieństwie do organizmów makrosmatycznych. Graniczna wyczuwalność zapachów przez inne zwierzęta w porównaniu z człowiekiem jest o rzędy wielkości niższa (1), co sprawia, że człowiekowi trudno jest wyobrazić sobie, co mogą czuć zwierzęta. Dlatego też zaczęto badać zmysł węchu zwierząt i ludzi, a także porównywać ich skuteczność w wykrywaniu zapachów. Okazało się, że zwierzęta można z powodzeniem wykorzystywać do detekcji tych zapachów, które dla człowieka są niewyczuwalne.

Zapachy
znajdujące się w środowisku mogą w życiu człowieka spełniać
role: ostrzegawczą, estetyczną (np. zapachy kosmetyków),
konsumpcyjną (zapach żywności pobudzający apetyt) czy gospodarczą
(np. środki ochrony roślin, pułapki feromonowe) (1). Zupełnie
inaczej sytuacja przedstawia się u zwierząt makrosmatycznych. Dla
nich, poza wyżej wymienionymi funkcjami, zapachy przede wszystkim
stanowią element komunikacji, zarówno wewnątrzgatunkowej, jak i
międzygatunkowej. Takie substancje wydzielane przez zwierzęta (i
nie tylko), które budzą behawioralne i fizjologiczne odpowiedzi w
innym organizmie, nazywamy semiochemicznymi. Mogą ode służyć
przykładowo do przekazywania informacji, wywierania określonego
wpływu na otoczenie, np. w celach obronnych, wszczynania alarmu,
zaznaczania własnego terytorium czy w celu informowaniu partnerów o
gotowości płciowej. Związki te są istotnym elementem życia
zarówno poszczególnych osobników w obrębie grupy socjalnej, jak
również [...]

Ten materiał dostępny jest tylko dla użytkowników
którzy są subskrybentami naszego portalu.

Wybierz pakiet subskrypcji dla siebie
i ciesz się dostępem do bazy merytorycznej wiedzy!

Wybierz subskrypcję

Masz aktywną subskrypcję?

Zaloguj się

Nie masz jeszcze konta w serwisie? Dołącz do nas