Diagnostyka przewlekłych biegunek u psów i kotów

Najbardziej czułym i swoistym badaniem w kierunku ZNT jest oznaczenie stężenia TLI w surowicy i należy go wykonać u psów z przewlekłą biegunką z jelita cienkiego. Badanie cPLI ma niewielkie znaczenie w rozpoznawaniu ZNT. U kotów natomiast schorzenie to występuje stosunkowo rzadko. W przypadku podejrzenia należy również wykonać u nich test przeznaczony dla kotów, fTLI. Nie powinno się stawiać rozpoznania ZNT na podstawie reakcji na leczenie. Pozytywna reakcja na leczenie psa enzymami trzustkowymi może wynikać z istnienia ZNT, enteropatii reagującej na antybiotyki. Przed przystąpieniem do kolejnych badań dodatkowych powinniśmy mieć pewność, że ZNT nie jest przyczyną przewlekłej biegunki.

Enteropatia z utratą białka (PLE, ang. protein-losing enteropathy) lub bez utraty może przybierać formę zespołu złego wchłaniania i objawiać się przewlekłą biegunką. U pacjentów z hipoproteinemią, która nie jest spowodowana chorobami nerek białkogubnymi, schorzeniami wątroby czy uszkodzeniem skóry, z dużym prawdopodobieństwem możemy przypuszczać, że mamy do czynienia z PLE. W tym przypadku stężenie albumin w surowicy spada poniżej 2,0 g/dl.

Jeżeli poziom białka w surowicy jest w zakresie referencyjnym, a podejrzewamy u pacjenta zespół złego wchłaniania jako przyczynę przewlekłej biegunki, możemy wykonać kolejne badania dodatkowe, np. USG jelit i biopsję jelit, lub podjąć próbę leczenia empirycznego, w zależności od stanu klinicznego pacjenta. Jeżeli uzyskamy zadowalające wyniki w przypadku leczenia empirycznego, możemy postawić rozpoznanie enteropatii reagującej na antybiotyki (ARE, ang. antibiotic-responsive enteropathy, biegunki reagującej na antybiotyki lub dysbiozy). Jeżeli stan pacjenta nie pozwala jednak na oczekiwanie na wyniki leczenia (zazwyczaj kilka tygodni), sugerujemy właścicielowi konieczność wykonania badań dodatkowych.

Zazwyczaj wykonuje się badania obrazowe jamy brzusznej (szczególnie USG), a potem endoskopię. Podczas badania ultrasonograficznego możemy wykluczyć lub potwierdzić limfangiektazje, powiększenie węzłów chłonnych lub naciekanie ściany jelit, z których można pobrać materiał. U kotów zaobserwowany objaw zgrubienia blaszki mięśniowej właściwej jelita może nasuwać podejrzenie chłoniaka.

Warto również mieć na uwadze różnice gatunkowe, PLE rzadziej występuje u kotów niż u psów, a jeżeli już występuje, to należy wykonać u nich biopsję i wykluczyć lub potwierdzić chorobę naciekającą ścianę jelita. Badanie poziomów kobalaminy i kwasu foliowego w surowicy ma dużo większe znaczenie u kotów niż u psów. Również u kotów rzadziej przyczyną przewlekłej biegunki są nicienie.