Inwazyjne aspekty biegunek u cieląt. Część I – biegunki wczesnego okresu odchowu

Immunoprofilaktyka

Mimo immunoreaktywności obu patogenów i podejmowania licznych prób, jak dotąd nie opracowano odpowiednich szczepionek dla cieląt. Jedynym działaniem wykorzystującym reakcje immunologiczne w ograniczaniu ryzyka zarażenia jest wczesne odpajanie cieląt siarą. Najlepsze wyniki protekcyjne można uzyskać, pojąc cielęta pierwszymi porcjami siary już w okresie od 1 do 3 godzin po porodzie. Biologiczne składniki siary, w tym przeciwciała oraz regulatory odporności, są naturalnym czynnikiem ochronnym przed wieloma patogenami, w tym pierwotniakami z rodzaju Cryptosporidium oraz Giardia (9, 19, 45).

Wysokie standardy higieniczne i zarządzanie stadami

Skutecznym sposobem zmniejszającym ryzyko zarażenia jest rygorystyczne przestrzeganie higieny. W cielętnikach przy dużym zagęszczeniu zwierząt dotyczy to przede wszystkim: smoczków, wiader do odpajania, a także karmików, poideł, boksów, ścian pomieszczeń oraz ściółki. Niezmiernie ważnym aspektem jest dobór skutecznych preparatów dezynfekcyjnych. Popularne środki bakterio- i wirusobójcze nie wykazują działania bójczego wobec opisanych oocyst i cyst. Zadowalającą skuteczność wykazują natomiast preparaty zawierające w swoim składzie pochodne krezoli lub czwartorzędowe związki amonowe. Jednym z lepszych rozwiązań jest termiczna dezynfekcja w postaci pary wodnej pod ciśnieniem. Zmniejszenie skali zagrożenia osiąga się także poprzez częste usuwanie ściółki, utrzymywanie niskiej wilgotności pomieszczeń, sprawnej wentylacji, a także przestrzeganie zasad bioasekuracji w postaci zmiany obuwia i odzieży ochronnej personelu obsługującego cielętniki. Rozwiązaniem organizacyjnym mającym znaczenie w profilaktyce wielu chorób (w tym pasożytniczych), propagowanym w ostatnich latach, jest indywidualne utrzymywanie cieląt w boksach lub specjalnych domkach (9, 19, 22).

Kryptosporydioza i giardioza stwarzają istotne zagrożenie w nowoczesnej hodowli bydła i powinny być uwzględniane w strategii działań profilaktycznych we wczesnej fazie odchowu cieląt.