Suka ciężarna – wymagający pacjent

Ciężki poród – jak być gotowym?

Występowanie ciężkich porodów w populacji psów szacuje się na poziomie 5% (6). Jednakże, z uwagi na rosnącą popularność psów czystych ras, odsetek udzielania interwencyjnych pomocy porodowych wzrasta (3). Aby odpowiednio pomóc suce rodzącej, najlepiej znać przyczynę ciężkiego porodu. W celu poznania źródła problemu lekarz przeprowadza wywiad: przebieg i badania w trakcie ciąży, czas trwania porodu (fazy wypierania płodów), zaobserwowane objawy.

Następnie wykonuje badanie: ogólny stan suki – ocena zagrożenia dla matki, badanie położnicze:

• omacywanie brzucha,
• palpacja pochwy,
• badanie ultrasonograficzne.

Przyczyny komplikacji porodowych poszukuje się w płodach lub organizmie suki. Jeśli problem powoduje nieprawidłowa prezentacja płodu (płód nieodpowiednio ułożył ciało w stosunku do ukształtowania kanału rodnego suki) lub zbyt duża wielkość płodu, oznacza to przyczynę ze strony płodu.

Wyróżnia się rozmaite wady prezentacji, tj. ułożenia: zaparcia w stawie barkowym lub biodrowym o małym znaczeniu klinicznym oraz bardziej problematyczne zawinięcia główki (ryc. 2); postawy, gdy mamy do czynienia z postawą górną, tzn. szczeniak rodzi się na plecach; oraz położenia – poprzeczne ułożenie ciała. Jeśli zatrzymanie akcji porodowej nastąpiło z powodu zbyt wąskiego kanału rodnego lub obecności w nim przeszkód mechanicznych (zwężenia, zrosty, wcześniejsze złamania miednicy), bądź jeśli nie obserwujemy prawidłowych skurczów – wynikających z atonii macicy lub zmęczenia – wina leży po stronie matki.

Odpowiednio do przyczyny dobierany jest sposób pomocy porodowej (2, 3, 6). Na początku należy jednak ocenić potrzebę interwencji porodowej.

Wskazaniami do udzielenia pomocy są:

• druga faza porodu trwa ponad 6 godzin,
• mimo wcześniejszych objawów zbliżającego się porodu minęło 48 h bez rozpoczęcia się akcji porodowej,
• jeśli obserwowano wody płodowe, a nie urodziło się żadne szczenię,
• jeśli przerwa pomiędzy szczeniętami jest dłuższa niż 4 godziny,
• obserwuje się skurcze tłoczni brzusznej bez skutecznego wyparcia płodu,
• wypływ ze sromu ma charakter ropny lub brzydko pachnie.

Do porodu naturalnego zazwyczaj personel pomocniczy przygotowuje następujące narzędzia:

• nożyczki,
• parafinę,
• ręczniki,
• klipsy,
• gruszkę,
• glukozę z cieplnym płynem fizjologicznym,
• wapń,
• oksytocynę.

Ponadto do powodzenia udzielanej pomocy bardzo ważne okazują się warunki otoczenia: temperatura 28-29°C, spokój, umiarkowana ilość światła, mała liczba ludzi. Wszystkie niedogodności mogą spowodować, że suka pod wpływem zewnętrznego czynnika stresowego zahamuje akcję porodową. Ostateczną decyzją jest wykonanie operacji cesarskiego cięcia.