Płynoterapia, czyli resuscytacja płynowa

Preparaty krwi

Mówiąc o płynoterapii, należy powiedzieć także kilka słów o specyficznym jej rodzaju, jakim jest transfuzja, czyli proces przetoczenia krwi. Krew jest tkanką łączną składającą się z elementów morfotycznych zawieszonych w płynnej komponencie, jaką jest osocze. Około 90% objętości osocza to woda, w związku z czym można powiedzieć, nieco upraszczając, że krew pełni podobne funkcje do wody. Oprócz tego, ze względu na elementy morfotyczne, jej funkcja jest znacznie szersza, przekracza to jednak tematykę tego artykułu. Na skutek utraty znacznej objętości krwi (krwotok, operacje) lub w wyniku anemii (niedokrwistości różnego pochodzenia) istnieje czasem potrzeba wykonania transfuzji krwi.

W weterynarii mamy dostępnych kilka preparatów krwiozastępczych. Są to:

Koncentrat czerwonokrwinkowy

Jest to krew o hematokrycie 90%. Wskazaniem do stosowania jest anemia różnego pochodzenia (krwotoki, hemoliza, choroby autoimmunologiczne, niewydolność szpiku kostnego). Jej zalety w stosunku do krwi pełnej to fakt, że poprzez większą koncentrację hemoglobiny w 1 ml przenosi więcej tlenu niż 1 ml krwi pełnej oraz lepiej podnosi hematokryt. Rzadziej wywołuje także reakcje alergiczne oraz zawiera mniejszą ilość potasu, co jest istotne m.in. u pacjentów z niewydolnością nerek.

Krew pełna

Krew pełna zawiera: erytrocyty, leukocyty, płytki krwi, fibrynogen, czynniki krzepnięcia i białka. Stosuje się ją w przypadku dużych krwawień z utratą około 25% krwi krążącej. Błędem jest stosowanie jej w przypadku niedokrwistości, gdzie głównym celem jest podniesienie zdolności przenoszenia tlenu, a nie wypełnienie łożyska naczyniowego. Przed podaniem powinna zostać ogrzana do temperatury pokojowej, a tempo wlewu dożylnego powinno wynosić 12-20 ml/kg masy ciała.

Świeżo mrożone osocze

Zawiera stabilne oraz labilne czynniki krzepnięcia oraz globuliny i albuminę. Znajduje zastosowanie w przypadku:

• silnych krwotoków (łącznie z koncentratem czerwonokrwinkowym),
• przy DIC,
• hemofilii B,
• parwowirozie szczeniąt,
• leczeniu zatruć rodentycydami,
• zaburzeniu krzepnięcia krwi,
• podniesieniu odporności szczeniąt i kociąt (może być stosowane w zespole słabego szczenięcia i kocięcia).

Krioprecypitat

Jest to skoncentrowana frakcja osocza zawierająca czynniki krzepnięcia VIII, XIII, vWf i fibrynogen. Stosowany jest w przypadku:

• hemofilii typu A,
• DIC,
• niedoboru czynnika XIII,
• hipofibrynogemii.

Podsumowanie

Dożylna podaż płynów uważa się za jedną z podstawowych procedur leczniczych i bardzo często stosuje się ją w lecznictwie. W wielu sytuacjach zagrożenia życia lub zdrowia powoduje szybką poprawę stanu zdrowia pacjenta. Istnieje wiele płynów, które możemy przetaczać, a ich wybór powinien mieć odzwierciedlenie w stanie i zapotrzebowaniu pacjenta.

dr n. wet. Natalia Dąbrowska
Całodobowa Klinika Weterynaryjna w Opolu